سدهٴ دوم‌)، بالبوس (نيمهٴ اول سدهٴ دوم‌)، ماركوس يونيوس نيپسوس (سدهٴ دوم‌؟) اپافروديتوس‌، ويتروويوس روفوس‌. تعيين زمان دقيق اين مساحان عموماً غيرممكن است‌، اقلاً برخي از آنان معلومات رياضي خود را (به صورتي بسيار مقدماتي‌) از آثار هرون اخذ كرده‌اند.
بهتر است آنها را با هم مورد بحث قرار دهيم‌. با اين حال‌، يادداشت‌هاي مرا دربارهٴ فرونتينوس‌، هيگينوس و بالبوس ببينيد.

قانون ايرلندي‌

بزرگ‌ترين و مهم‌ترين سند از قانون ايرلندي قانون‌نامهٴ بزرگ قديم1 است كه در 438 تأليف و منتشر شده است‌.

ي‌. زبان‌شناسي ارمني و يوناني‌

در مورد ترجمه‌هاي كتاب مقدس‌، به‌جز ترجمهٴ ارمني‌، و در مورد متداول شدن زبان لاتيني در ايرلند توسط قديس پاتريك‌، فقرهٴ ب را ببينيد.

قديس مسروپ‌2

در ارمنستان برآمد و در 440 درگذشت‌. اسقف و مجتهد3 ارمني كه نخستين الفباي (موفق‌) ارمني‌4 را به خواهش ساهاك كبير5 ابداع كرد. او را مي‌توان پدر ادبيات ارمني دانست‌. او عهد جديد و بخشي از عهد عتيق را به زبان ارمني ترجمه كرد و اين موجب شد تا ديگران تحت‌ سرپرستي او بقيهٴ آن را هم ترجمه كنند.6


Senchus Mor .1
Mesrob ,Maschthotz ,Mesrop .2
vartabed .3
4. اين الفبا به‌طور عمده مبتني بر الفباي يوناني‌، هم‌چنين الفباي شرقي است‌؛ مسروپ يوناني‌، زند، پهلوي‌، سرياني و لهجه‌هاي مختلف ارمني را مي‌دانست‌.
او در ميان لهجه‌هاي ارمني‌، لهجهٴ آراراتي را به عنوان ملاك انتخاب كرد. الفباي مسروپ شامل 36 حرف است (2 حرف ديگر در اواخر سدهٴ دوازدهم بدان‌ افزوده شد). پانزدهمين سدهٴ الفباي ارمني چهارمين سدهٴ چاپ ارمني‌، در سال 1913 جشن گرفته شد (نخستين كتاب چاپي‌، ونيز، 1513).
5. ساهاك اول (قديس ساهاك‌، جاثليق ارمنستان 387 - 428، 432 - 439)، كه در 439 درگذشت‌.
6. ترجمهٴ مسروپ از يوناني صورت گرفت‌. ترجمهٴ ديگري از سرياني به وسيلهٴ ساهاك به عمل آمد؛ مسروپ پس از 430 ترجمهٴ خود را با ترجمهٴ ساهاك‌ مقابله و آن را تنقيح كرد. در اثناي سدهٴ پنجم‌، تعدادي آثار (كه بيشتر ديني و الهي بود) اغلب از يوناني و سرياني به ارمني ترجمه شد. ترجمهٴ ارمني كتاب مقدس‌ را مي‌توان سنگ بناي ادبيات ارمني دانست‌.